هر آنچه باید در مورد کود کشاورزی بدانید
رشد مناسب گیاه و به دست آمدن بهترین کیفیت و کمیت برای محصول مستلزم وجود مقدار عناصر کم مصرف و پرمصرف در خاک می باشد. در صورت تشخیص کمبود، این عناصر در خاک باید به صورت کود به خاک در مراحل مختلف اضافه شود تا کشاورز بهترین نتیجه را از تلاش خود ببیند. همچنین استفاده از کود و سموم باکیفیت و مناسب می تواند برداشت شما را چندین برابر کند. ما در این مقاله انواع کودهای شیمیایی را به شما معرفی کنیم تا محصول نهایی شما باکیفیت باشد و در عین حال با کود و سموم کشاورزی معتبر و قیمت مناسب در شرکت پخش نهاده های کشاورزی نهاده راز خرم، محصولی با بازار پسندی بالا داشته باشید.
عوامل موثر بر انتخاب کود کشاورزی
عوامل مختلفی در عملکرد کود در خاک تاثیر می گذارند. باید با توجه به شرایط، کود مناسب انتخاب و در مراحل مختلف در اختیار گیاه قرار بگیرد. در ادامه عوامل موثر بر انتخاب کود را به شما توضیح خواهیم داد. اگر هدف شما رسیدن به کیفیت نهایی محصول و سوددهی بالا است، می توانید کودهای خود را با معتبرترین برندها از شرکت پخش نهاده های کشاورزی نهاده راز خرم تهیه و از مشاوره حرفه ای رایگان استفاده کنید.
آب و هوا
هر چه شرایط آب و هوایی مناسب تر باشد، رشد گیاه مناسب تر و در نتیجه عملکرد محصول بهتر خواهد شد. بنابراین با توجه به شرایط جوی هر منطقه (میزان رطوبت، بارندگی و …) و گرفتن آزمایش خاک می توانید بهترین کود را انتخاب و کشتی مناسب داشته باشید.
گیاه
برداشت هر محصول از زمین باعث خروج مقدار معینی از عناصر غذایی از خاک می شود. بنابراین باید همه این عوامل را بررسی و بعد از برداشت تمام این عناصر را به خاک اضافه کنید تا جبران شود. همچنین شما باید آگاهی کامل از نیاز کودی گیاه خود در مراحل مختلف داشته باشید تا گیاه شما حداکثر عملکرد را داشته باشد.
خاک
خاک غنی نسبت به خاک فقیر به میزان کود کمتری نیاز دارد. با توجه به میزان ماده آلی، پ اچ و ظرفیت تبادل کاتیونی خاک می توانید نوع و مقدار عناصر غذایی را خاک تعیین کنید. همچنین با توجه به گذشته زمین یا سوابق کشت هایی که انجام شده می توانید به راحتی بهترین کوددهی را انجام دهید.
واکنش کود
واکنش کودهای مختلف در خاک متفاوت است. بعضی از کودها باعث بالا رفتن پ اچ یا اسیدی شدن خاک و …. می شود. بنابراین باید بهترین اقدامات را انجام دهید تا کمترین آسیب به گیاه وارد و حداکثر تولید با کیفیت را داشته باشید.
روش کوددهی
زمانی حداکثر تولید را خواهید داشت که بهترین روش را با توجه به نوع کود انتخاب و انجام دهید. به طور مثال بعضی از کودها به صورت نواری جوابدهی بهتر و بعضی دیگر با روش پراکندن، بنابراین انتخاب روش کوددهی به میزان جذب بهتر تاثیر دارد و باید دقت کامل داشته باشید.
توصیه نوع و میزان کود
نوع و میزان کود باید حتما با توجه به آزمایش خاک تشخیص داده شود تا بالاترین تناز برداشت را داشته باشید. مصرف بی رویه در کوددهی و یا بالعکس باعث ایجاد اختلال در گیاه و خسارات جبران ناپذیری را ایجاد می کند.
انواع کودهای شیمیایی
کودهای نیتروژن
نیتروژن در ساختمان سلول گیاهی به صورت اسید آمینه، پروتئین، اسید نوکلئیک،کلروفیل و کوآنزیم شرکت دارد. بیشرین قسمت نیتروژن به صورت آلی بود و کمتر به صورت آمونیوم و نیترات دیده می شود. نیتروژن به صورت نیترات، آمونیوم و اوره قابل جذب گیاه می باشد.
مزایا استفاده از کود نیتروژن
- افزایش رشد سبزینه ای
- رشد و توسعه متعادل گیاه
- افزایش در شدت رنگ سبز برگ ها
- افزایش میزان پروتئین گیاهی
- افزایش تولید میوه و دانه
مصرف بی رویه کودهای نیتروژنی در بعضی موارد سبب کاهش میزان قند محصول، حساسیت گیاه به سرما و خشکی و موجب تحریک فعالیت بعضی از حشرات مثل شته و …. می شود.
کمبود نیتروژن در خاک سبب توقف رشد بافت های جوان، رنگ پریدگی یا زردی برگ ها ،اختلال در سنتز پروتئین، رشد کم و کوچک شدن گیاه و گل ها، کمتر شدن تعداد ساقه
کودهای فسفر
فسفر در ساختمان سلولی به صورت اسیدهای نوکلئیک، کوآنزیم ها، فسفولیپیدها، غشاء ها و در بسیاری از فعالیت های حیاتی نقش دارد. انتقال فسفر در گیاه به راحتی انجام و به سمت اندام های جوان و در حال رشد می باشد. بهتر است کودهای فسفر بالا را قبل از کاشت به خاک اضافه و آنها را مستقیما یا به صورت نواری در اختیار گیاه قرار دهید.
مزایا استفاده از کود فسفره
- تسریع در رشد و رسیدگی محصول
- افزایش کیفیت مصرفی بافت سبزینه ای
- گسترش و توسعه ریشه
- افزایش تولید دانه و گل
- افزایش قدرت ریشه و ساقه
- باعث یکنواخت و زودرس شدن
کمبود فسفر در خاک سبب ارغوانی شدن و ایجاد لک های آبی مایل به سبز که مرکز ارغوانی دارند، ریزش برگ مسن، کاهش تعداد گل ها، تاخیر افتادن در باز شدن برگ و جوانه در بهار و کاهش تعداد ساقه فرعی می شود.
کودهای پتاسیم
پتاسیم به عنوان فعال کننده بسیاری از آنزیم ها در سنتز و انتقال کربوهیدرات ها موثر است.
مزایا استفاده از کود پتاسیم
- تشکیل دانه حجیم و ساقه مقاوم
- افزایش مقاومت گیاه در برابر تنش محیطی
- افزایش مقاومت گیاه در برابر آفات و بیماری
- باعث حرکت اندام ها و باز و بسته شدن روزنه
- افزایش راندمان فتوسنتز
- افزایش گلدهی و کیفیت محصول
کمبود پتاسیم باعث کاهش رشد گیاه شده،کناره برگ ها قهوه ای شده و سوختگی نشان می دهد، ساقه ها ضعیف، میوه و دانه چروکیده و کوچک و مقاومت گیاه کاهش می شود.
کودهای گوگرد
گوگرد نیز مانند نیتروژن جز مهمی از پروتئین های گیاهی و کو آنزیم می باشد و در ساختمان اسید آمینه (متیونین،سیستین،سیستئین) و در تشکیل کلروفیل و تولید روغن گیاهان روغنی نقش مهمی دارد.
مزایا استفاده از گوگرد
- جلوگیری از گسترش قارچ های خاکزی
- اصلاح و کاهش ph خاک های شور و آهکی و قلیایی
- کاهش تجمع نیترات در محصولات کشاورزی
- بهبود کیفی آب آبیاری
کمبود گوگرد در گیاه سبب عدم تشکیل کلروفیل می شود و زردی برگ ها ابتدا در برگ های جوان دیده می شود.
کودهای کلسیم
کلسیم در ساختمان دیواره سلولی دخالت دارد و باعث تقسیم سلولی می شود و به عنوان کوفاکتور آنزیم ها و تنظیم نفوذپذیری غشاء ها عمل می کند. عنصر کلسیم در تنظیم جذب عناصری مانند پتاسیم نقش دارد. کلسیم در کنار گوگرد و منیزیم یکی از اصلی ترین منابع رشد و تغذیه گیاهان می باشد.
مزایا استفاده از کود کلسیم
- استحکام دیواره های سلولی گیاهان
- افزایش انبار مانی محصولات
- استحکام بافت میوه
- کمک به انتقال هیدروکربن ها
کمبود کلسیم سبب داغ زدگی و پارگی ناگهانی در پهنک برگ می شود. همچنین سبب نکروز انتهایی میوه می گردد.
کودهای منیزیم
منیزیم در فعالیت های آنزیم های سوخت و ساز کربوهیدرات ها و جذب و انتقال فسفر و همچنین در ساختمان کلروفیل دخالت دارد و به سهولت در گیاه حرکت می کند.
مزایا استفاده از کود منیزیم
- هسته مرکزی کلروفیل
- غیرمستقیم در متابولیسم و فتوسنتز درختان میوه اثر دارد.
کمبود منیزیم سبب کلروز، تغییر در نحو عمل و اندازه کلرو پلاست
کودهای مخلوط
عناصر فسفر، پتاسیم و نیتروژن بیشتر به عنوان کود مصرف می شوند. بنابراین در بیشتر موارد این کودها را با هم ترکیب و استفاده می کنند. به طور مثال کود سه بیست (20-20-20) شامل 20%فسفر، %20%پتاسیم، 20%نیتروژن می باشد.
کودهای عناصر کم مصرف
در نواحی که آب و هوایی خشک دارند، بیشتر کمبود عناصری مانند آهن، مس، منگنز و روی وجود داشته و در نواحی خاک های مرطوب کمبود مولیبدن،کلر و بر وجود دارد. گاهی نیز ازدیاد کلر و بر در خاک ها و آب آبیاری نواحی خشک وجود دارد. بنابراین بین مسمومیت و کمبود این عناصر مرز باریکی وجود دارد که باید با دقت عمل کنید.
کودهای آلی
به هر ماده آلی که توسط میکروب ها تجزیه شود ، کود آلی گفته می شود. باید توجه داشت که این ترکیب تولید شده برای گیاه سمی نباشد. کودهای آلی باعث بهبود ساختمان خاک، افزایش ظرفیت آبگیری و میکروارگانسیم های خاک می شوند.
این کودها به سه دسته تقسیم می شوند که در ادامه به آن اشاره خواهیم کرد:
کودهای حیوانی
مجموعه از مواد بستری، ادرار و مدفوع گاو، گوسفند، مرغ یا هر حیوان دیگری است که منبع با ارزشی از عناصر غذایی است. کود حیوانی را معمولا در زمان شروع عملیات تهیه بستر، حداقل یک ماه قبل از شروع کاشت به خاک اضافه می کنند.
کود سبز
شخم زدن گیاه در خاک پس از رشد کافی و بدون برداشت محصول کود سبز می گویند که می تواند از خستگی زمین بکاهد. کود سبز با جذب و ذخیره مواد غذایی در خود از شسته شدن آنها جلوگیری می کند.
کمپوست
منظور از کمپوست، تجزیه کنترل شده و طبیعی بقایای گیاهی و حیوانی و … می باشد. کمپوست می تواند به عنوان کود طبیعی و مالچ در گلخانه، مزرعه، فضای سبز و اصلاح اراضی به کار رود و به جای خاک در گلخانه و خزانه مورد استفاده قرار گیرد.
روش های کوددهی
روش های کوددهی نقش بسزایی در مدیریت تغذیه گیاهان دارد. کوددهی باید به گونه ای باشد که عناصر مورد نیاز گیاه به شکل مناسب و در زمان مورد نظر در قالب یک برنامه کودی در اختیار گیاه قرار گیرد. عوامل مختلفی نظیر نوع کود کشاورزی و گونه گیاه، برانتخاب روش کوددهی تاثیر گذار است.
روش سطحی
نحوه کود دادن به روش پخش سطحی به این صورت است که در ناحیه ی آبچکان درخت به صورت نواری دور تا دور درخت پا بیل شود و خاک آن برگرداننده شود، سپس کوددهی صورت می گیرد.
روش چالکود
سته به اندازه درخت تعدادی چاله دور درخت حفر می کنیم که ابعاد آن ۴۰ در ۵۰ سانتی متر بوده و توسط کودهای شیمیایی و دامی (۴ تا ۵ کیلوگرم) پر می شود. تعداد چاله ها ۲ تا ۵ عدد است. کود دامی بایستی کاملا پوسیده باشد و زمان مناسب جهت کوددهی اواخر زمستان است. میزان توصیه شده کود دامی ۲۰ تا ۳۰ تن در هکتار بوده که بهتر است هر ۳ سال یکبار تکرار شود.
روش نواری
در این روش کود کشاورزی شیمیایی، به شکل نوار در یک طرف یا دو طرف ردیف بذور به فاصله ی دو تا پنج سانتی متر کنار و دو تا پنج سانتی متر عمیق تر از بذر قرار داده می شود.
روش پراکندن
در این روش، کود به طور یکنواخت در ســطح خاک پراکنده می شود. عمل پراکندن کود با دســت یا با کودپاش یا هواپیما، قبل و بعد از کشــت انجام می گیرد. در پراکندن کود قبل از کشــت در آخرین مرحله از تهیه بستر بذر و پس از تسطیح انجام می گیرد و تقریبا در مورد تمام کودهای جامد عملی می باشد.
روش کناری
در این روش کود را در کنار ردیف های کشــت می ریزند. این روش برای دادن کود سرک به گیاهان وجینی در کشت های جوی- پشته ای به کار می رود. این نوع کودریزی با دست و یا با دستگاه کودریز انجام می گیرد. در این روش کشاورزان خبره ابتدا شکافی سراسری در ســینه پشــته ایجاد کرده و کود را در آن به صورت نواری ریخته و شکاف را با خاک می پوشانند. انجام عملیات آبیاری پس از کوددهی ضروری است.
کودپاشی همراه با آبیاری
کودهــای محلول را در آب آبیاری حل کرده، با آبیاری بارانی و یا قطره ای در سطح مزرعه توزیع می نمایند.
محلولپاشی کود
این روش بیشــتر در مورد کودهای میکرو کاربرد دارد، به این منظور کود را در آب حل نموده، روی برگ ها با محلول پاش ها می پاشند.
جمع بندی
کود یکی از نهاده های مهم بخش کشاورزی می باشد که عوامل مختلفی بر انتخاب نوع کود و روش کوددهی موثر است. بنابراین بسته به نوع گیاه خود و شرایط آب و هوایی منطقه می توانید بهترین کود را در فروشگاه سم و کود نهاده های کشاورزی نهاده راز خرم انتخاب و محصولی باکیفیتی را تولید کنید.
با ما همراه باشید
با ارائه برترین مقالات و مطالب روز کشاورزی توسط کارشناسان فنی
پخش نهاده های کشاورزی
** نهاده راز خرم ، راز یک فصل پربار **